Βασικός οδηγός προληπτικών εξετάσεων ανά ηλικία

Γενικές αρχές για όλες τις ηλικίες

• Ετήσια επίσκεψη σε παθολόγο/γενικό ιατρό για κλινική εξέταση, αρτηριακή πίεση, βάρος, ΔΜΣ, ιστορικό.
• Ετήσιος οδοντιατρικός έλεγχος και καθαρισμός.
• Εμβολιασμοί σύμφωνα με το εθνικό πρόγραμμα (τέτανος/διφθερίτιδα ανά 10ετία, γρίπη σε ευπαθείς ομάδες, πνευμονιόκοκκος, έρπης ζωστήρας σε μεγαλύτερες ηλικίες).
• Έλεγχος όρασης σε οφθαλμίατρο κάθε 2–3 χρόνια (πιο συχνά αν έχεις πρόβλημα).

Ηλικία	Τι να ελέγχω	Κάθε πότε (περίπου)	Σχόλιο για να το θυμάσαι
20–39 ετών
	Πίεση	1 φορά τον χρόνο	«Μια φορά τον χρόνο το πιεσόμετρο»
	Γενική αίματος, ζάχαρο, χοληστερίνη	Κάθε 1–2 χρόνια	Νηστικός το πρωί, ρωτάς τον γιατρό τι ζητάτε
	Γενική ούρων	Κάθε 1–2 χρόνια	Απλή, φθηνή εξέταση που πιάνει πολλά νωρίς
	Οδοντίατρος	1 φορά τον χρόνο	Καθαρισμός και έλεγχος για τερηδόνα/ούλα
	Οφθαλμίατρος	Κάθε 2–3 χρόνια	Αν φοράς γυαλιά, συνήθως πιο συχνά
(Γυναίκες)	Τεστ Παπ + γυναικολόγος	Κάθε 1–3 χρόνια	Από την έναρξη σεξουαλικής ζωής και μετά
(Γυναίκες)	Έλεγχος μαστών (κλινικός, υπέρηχος όπου χρειάζεται)	Κάθε 1–2 χρόνια	Μαθαίνεις και αυτοεξέταση μαστού
(Άνδρες)	Ουρολόγος (αν υπάρχουν συμπτώματα)	Όποτε υπάρχει ενόχληση	Πόνος, τσούξιμο, αλλαγή στην ούρηση κ.λπ.
40–49 ετών
	Ετήσιο check-up αίματος (γενική, ζάχαρο, χοληστερίνη, νεφρά, συκώτι)	Κάθε χρόνο	Από τα 40 και μετά, το check-up γίνεται «ρουτίνα»
	Γενική ούρων	Κάθε χρόνο	Πιάνει νωρίς ουρολοιμώξεις, νεφρά κ.λπ.
	Πίεση	Τουλάχιστον 1 φορά τον χρόνο	Σπίτι ή στο ιατρείο
	Καρδιολόγος + ΗΚΓ	Κάθε 1–2 χρόνια (ή όπως πει ο γιατρός)	Ιδίως αν καπνίζεις, έχεις κιλά, χοληστερίνη, ιστορικό
	Οφθαλμίατρος	Κάθε 1–2 χρόνια	Αρχίζουν συχνά τα γυαλιά για κοντά
(Γυναίκες)	Μαστογραφία	Κάθε 1–2 χρόνια από τα ~40	Αν υπάρχει βαρύ ιστορικό, μπορεί και νωρίτερα
(Γυναίκες)	Τεστ Παπ / HPV	Κάθε 3 χρόνια (ή όπως πει ο γυναικολόγος)	Μπορεί να συνδυάζεται με HPV test
(Άνδρες)	Ουρολόγος – προστάτης	Από τα 40–45 αν υπάρχει ιστορικό	Συζήτηση και για PSA με τον γιατρό
50–64 ετών
	Πλήρες check-up αίματος	Κάθε χρόνο	Βασικό εργαλείο για ζάχαρο, χοληστερίνη, αναιμία κ.λπ.
	Πίεση	Τακτικά, συχνά και στο σπίτι	Πολύ συχνή σε αυτές τις ηλικίες
	Καρδιολόγος (ΗΚΓ, ενδεχομένως Triplex, δοκιμασία κόπωσης)	Κάθε 1–2 χρόνια (ή συχνότερα αν έχεις πρόβλημα)	Για πρόληψη εμφράγματος/στεφανιαίας νόσου
	Γενική ούρων	Κάθε χρόνο	Νεφρά, ουροποιητικό
	Οφθαλμίατρος	Κάθε 1–2 χρόνια	Γλαύκωμα, καταρράκτης, διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια
	Οδοντίατρος	Κάθε χρόνο	Για να μη χάνονται δόντια χωρίς λόγο
	Έλεγχος παχέος εντέρου (τεστ κρυφού αίματος ή κολονοσκόπηση)	Τεστ κάθε 1–2 χρόνια ή κολονοσκόπηση κάθε ~10 χρόνια	Από τα 50, ειδικά αν υπάρχει οικογενειακό ιστορικό
(Γυναίκες)	Μαστογραφία	Κάθε 1–2 χρόνια	Συνδυάζεται με κλινικό έλεγχο μαστών
(Γυναίκες)	Οστική πυκνότητα (DEXA)	Μία φορά γύρω στα 60, μετά όπως πει ο γιατρός	Για οστεοπόρωση, ειδικά μετά την εμμηνόπαυση
(Άνδρες)	PSA + ουρολόγος	Κάθε 1–2 χρόνια από τα 50	Προληπτικός έλεγχος για προστατικό καρκίνο
65+ ετών
	Πλήρες check-up αίματος	Κάθε χρόνο (ή πιο συχνά αν έχεις χρόνια νοσήματα)	Πλέον οι εξετάσεις γίνονται σε «στενή παρακολούθηση»
	Καρδιολόγος	Τακτικά, ανά 6–12 μήνες (ανάλογα με το ιστορικό)	Ιδίως αν έχεις υπέρταση/στεφανιαία/αρρυθμίες
	Οφθαλμίατρος	Κάθε 1–2 χρόνια	Καταρράκτης, ωχρά κηλίδα κ.λπ.
	Ακουολογικός έλεγχος	Όταν υπάρχει ενόχληση ή κάθε λίγα χρόνια	Για ακοή, βοηθά πολύ στην ποιότητα ζωής
	Οστική πυκνότητα (DEXA)	Ανά λίγα χρόνια, αναλόγως αποτελεσμάτων	Για πρόληψη καταγμάτων/πτώσεων
	Έλεγχος ισορροπίας, βάδισης, πτώσεων	Σε κάθε ιατρική επίσκεψη	Για να προλάβεις πτώσεις και κατάγματα
	Εμβολιασμοί (γρίπη, πνευμονιόκοκκος, έρπης ζωστήρας)	Σύμφωνα με οδηγίες γιατρού	Πολύ σημαντικοί σε αυτή την ηλικία
	Έλεγχος εντέρου, μαστού, προστάτη	Συνεχίζεται όσο έχει νόημα κλινικά	Ο γιατρός κρίνει αν συνεχίζουμε και πόσο συχνά